تاریخچه شکلات
1. خاستگاه کاکائو
پژوهش های گیاه شناسی نشان میدهد که درخت کاکائو Theobroma cacao ، که نام آن در یونانی «خوراک خدایان» معنا دارد در جنگل های بارانی مناطق استوایی آمریکای مرکزی و جنوبی منشأ گرفته است. نخستین شواهد مصرف کاکائو به بیش از ۳۵۰۰ سال پیش بازمیگردد ، تمدن های باستانی مانند مایا و آزتک نقش مهمی در تبدیل کاکائو به یک ماده ارزشمند داشتند.
کاربرد در تمدنهای باستان کاکائو عمدتاً به شکل یک نوشیدنی تلخ و پرانرژی مصرف میشد.در مراسم آیینی و تشریفات استفاده میگردید، دانه های کاکائو به عنوان واحد پول و ابزار مبادله اقتصادی کاربرد داشت ، نوشیدنی کاکائو غالباً مختص طبقه حاکم، جنگجویان و روحانیان بود.
2. ورود کاکائو به اروپا
در اوایل قرن شانزدهم، با سفرهای اکتشافی اسپانیایی ها، کاکائو برای نخستین بار وارد اروپا شد.
به دلیل طعم تلخ آن، شکر، عسل و ادویه ها به نوشیدنی افزوده شد و شکلات به تدریج به یک خوراکی محبوب میان طبقات اشراف تبدیل گردید.
ویژگی مصرف در اروپا
شکلات به عنوان نوشیدنی لوکس در دربارهای اسپانیا، فرانسه و ایتالیا مصرف میشد، قیمت بالا و کمبود منابع، آن را به یک کالای اختصاصی برای نخبگان تبدیل کرده بود، تولید و واردات کاکائو تحت نظارت و قوانین سختگیرانه بود.
3. نوآوری های علمی و صنعتی
پیشرفت های قرن نوزدهم، شکلات را وارد مرحله ای جدید کرد.
سه نوآوری کلیدی، صنعت شکلات را دگرگون ساخت:
1) جداسازی کره کاکائو
در سال 1828، کونراد فن هاوتن دستگاهی اختراع کرد که با استفاده از فشار، چربی کاکائو (کره کاکائو) را جدا میکرد، این اختراع موجب تولید پودر کاکائو و کیفیت پایدارتر محصولات شد.
2) تولید شکلات جامد
با در دسترس بودن کره کاکائو، امکان ایجاد شکلات های قالبی فراهم شد.
برای نخستین بار، شکلات از شکل نوشیدنی به شکل جامد و قابل حمل تبدیل گردید.
3) کانچینگ
در سال 1879، رودولف لیندت دستگاه conche را اختراع کرد، این فرایند باعث بهبود بافت، یکنواختی و ملایمت شکلات شد و ساختار مدرن شکلات امروزی را شکل داد.
4. نقش بلژیک در استانداردسازی شکلات مدرن
بلژیک از قرن نوزدهم به یکی از مهم ترین مراکز شکلات سازی جهان تبدیل شد.
این کشور با رعایت استانداردهای سخت گیرانه در انتخاب دانه کاکائو، فرآوری دقیق، و کنترل کیفی چندمرحله ای،
به مرجع جهانی شکلات های پریمیوم بدل گردید.
دلایل برتری شکلات بلژیکی
استفاده سنتی از درصد بالای کاکائو
فرآوری طولانی، دقیق و کم شتاب
پایبندی به قوانین سخت گیرانه اتحادیه اروپا
توسعه تکنیک های نوین برای پایداری طعم و بافت
برندهایی مانند کلبوت (Callebaut) در ترویج کیفیت جهانی شکلات بلژیکی نقش اساسی داشته اند و با پیوند دادن علم مدرن به میراث شکلاتسازی ، استانداردهای جدیدی در صنعت تعریف کرده اند.
5. شکلات در عصر معاصر
امروزه شکلات یک محصول جهانی است که به عنوان خوراکی، دسر، ماده اولیه شیرینی پزی و نوشیدنی مصرف میشود. صنایع سلامت، زیبایی و تغذیه نیز از مشتقات آن بهره میبرند.
استفاده از شکلات دستساز و شکلاتهای پریمیوم رشد چشمگیری داشته است.
تحقیقات علمی نیز فواید متعدد کاکائوی خالص را تأیید کرده اند:
آنتیاکسیدان های قوی
بهبود گردش خون
اثرات مثبت بر خلق وخو
بهبود تمرکز و عملکرد شناختی
از معابد باستان تا شکلات های دست ساز امروز
شکلات مسیر طولانی اما باشکوهی طی کرده است از نوشیدنی مقدس مایاها، تا هدیه محبوب خاندان های سلطنتی اروپا، تا شکلات های دست ساز لوکس و پریمیوم امروز، اما یک چیز در تمام این مسیر ثابت مانده:
شکلات همیشه چیزی بیشتر از یک خوراکی بوده یک تجربه، یک احساس و یک هنر.